Bevroren Beeld - Marc Cosyns en Julien Vandevelde

(Bron:Caermersklooster)

Deze tentoonstelling liep van vrijdag 23 januari tot 22 maart 2009.

Marc Cosyns en Julien Vandevelde

Marc Cosyns (°1954) is huisarts in een groepspraktijk en opiniemaker.
Hij doceert medische ethiek en palliatieve zorg aan de Vakgroep Huisartsgeneeskunde en Eerstelijnsgezondheidszorg (Universiteit Gent). Hij was projectleider van een groot onderzoek over stervensbegeleiding  in ons land en hij mag gelden als bevoorrecht getuige in het tot stand komen van de huidige regelgeving omtrent euthanasie en palliatieve zorg. Marc Cosyns kent het Caermersklooster goed. Vijf jaar geleden stelde hij er tentoon naar aanleiding van zijn publicatie met Johanna Vlaminck: "Zoals ik het wil - Gesprekken over euthanasie". Hij deed dit vanuit het werk en sterven van de Gentse fotograaf Stan Kenis. De gesprekken werden geïllustreerd met foto’s van Saskia Vanderstichele.  

Julien Vandevelde (°1942) is fotograaf en cineast.
Hij was docent aan de Koninklijke Academie voor Schone Kunsten in Gent (KASK). Naast lesgever was hij ook freelance fotograaf, vooral actief in de theater-, de architectuur- en de kunstwereld. In 1998 richtte hij Cavalier Seul op, een onafhankelijk atelier voor fotografie en documentaire film. Julien Vandevelde werkte samen met verschillende musea. Zijn “Compagnons de Route” is een recente fototentoonstelling over de Gentse kunstscène van de jaren zeventig. Ook voor het Caermersklooster is Vandevelde geen onbekende. Hij maakte er films over Carl De Keyzer, Paul Van Gysegem en Johan Opstaele als complementaire begeleiding van hun tentoonstellingen.  

Bevroren beeld

Sinds oktober 2007 werkt Marc Cosyns samen met Julien Vandevelde aan het project ‘De kunst van het loslaten’, meer bepaald in verbondenheid met het ‘bejaard zijn’ en ‘sterven’.

Tijdens een vroegere samenwerking raakte de arts gefascineerd door het samengaan van het artistieke en het archiveren bij de fotograaf, die zonder vals sentiment het verdwijnende heden vastlegt. De cineast op zijn beurt zag een arts die dagelijks het begin en einde van het leven begeleidt en dit maatschappelijk ter discussie stelt en ondertussen nieuwe initiatieven uitbouwt in tekst en installaties.

In het foto-archief van Vandevelde vond Cosyns portretten uit 1972 van het ‘oudemannenhuis’ aan de Lousbergskaai in Gent. Stuk voor stuk zijn ze met een ontwapend ‘naturel’ in beeld gebracht. Daardoor geïntrigeerd daagde Cosyns zijn ‘compagnon’ Vandevelde uit om dit historisch document te confronteren met het ‘bevroren beeld’ van mensen uit zijn recente filmopnamen in eenzelfde rust- en verzorgingstehuis. Voor deze actuele foto’s en videoportretten (2008) gebruikt hij nu niet een straight-documentaire- maar een stilistisch-artistieke benadering. Zo ontstaat een filmisch-fotografisch spanningsveld tussen leven in een ‘gesticht’ en wachten op de dood met de ‘comfortzorg’ van het sterven. Cosyns schrijft er teksten bij en toont i.s.m. componiste Sandra Lammens installaties waarin hij het ‘zorgen voor later’ deelt met het publiek. De empathie waarmee beiden de mens benaderen en die hen verbindt, is daarbij opvallend.  

Het project is mede mogelijk gemaakt door de steun van het Pascal Decroosfonds voor Bijzondere Journalistiek en de Netwerken Palliatieve Zorg Oost-Vlaanderen en de samenwerking met vzw Trefpunt-Gent.